| |
EPISTULAE, ACTIO PRIMA, 5
Nulla res per triennium
nisi ad nutum istius iudicata est: nulla res
cuiusquam tam patria atque avita fuit quae non ab eo
imperio istius abiudicaretur. Innumerabiles pecuniae
ex aratorum bonis novo nefarioque instituto coactae;
socii fidelissimi in hostium numero existimati;
cives Romani servilem in modum cruciati et necati;
homines nocentissimi propter pecunias iudicio
liberati; honestissimi atque integerrimi absentes
rei facti indicta causa damnati et eiecti; portus
munitissimi maximae tutissimaeque urbes piratis
praedonibusque patefactae; nautae militesque
Siculorum socii nostri atque amici fame necati;
classes optimae atque opportunissimae cum magna
ignominia populi Romani amissae et perditae. Idem
iste praetor monumenta antiquissima partim regum
locupletissimorum quae illi ornamento urbibus esse
voluerunt partim etiam nostrorum imperatorum quae
victores civitatibus Siculis aut dederunt aut
reddiderunt spoliavit nudavitque omnia. Neque hoc
solum in statuis ornamentisque publicis fecit; sed
etiam delubra omnia sanctissimis religionibus
consecrata depeculatus est. Deum denique nullum
Siculis qui ei paulo magis adfabre atque antiquo
artificio factus videretur reliquit. In stupris vero
et flagitiis nefarias eius libidines commemorare
pudore deterreor; simul illorum calamitatem
commemorando augere nolo quibus liberos coniugesque
suas integras ab istius petulantia conservare non
licitum est
TRADUZIONE
Per tre anni nessuna
sentenza fu pronunciata, se non per il cenno di
costui: nessuna proprietà fu per alcuno tanto sicura
per provenienza paterna o tramandata che non gli
fosse tolta per ordine di costui. Ingenti somme di
denaro furono estorte dai beni dei coltivatori con
innovazioni scellerate del sistema fiscale; alleati
fedelissimi furono annoverati tra i nemici,
cittadini romani furono torturati e uccisi come
schiavi; uomini gravemente colpevoli furono esenti
da procedimento giudiziario per il loro denaro,
uomini molto rispettati ed integerrimi, messi in
stato di accusa in loro assenza, furono condannati e
cacciati senza un regolare processo; porti ben
fortificati, città molto grandi e sicure furono
aperti ai pirati ed ai briganti; marinai e soldati
siciliani, nostri alleati e amici, furono lasciati
morire di fame; flotte ben preparate e molto utili
furono perse e distrutte con grande vergogna del
popolo romano. Questo stesso governatore spogliò e
depredò tutti gli antichissimi monumenti, in parte
di ricchi re, che usarono per abbellire le città, in
parte di nostri generali, che li donarono o
restituirono alle città siciliane. E fece ciò non
solo alle statue e agli ornamenti pubblici, ma
depredò anche tutti i santuari consacrati da riti
molto pii. Dunque non lasciò ai Siciliani nessuna
immagine di divinità che gli sembrasse di qualità un
po’ superiore e di lavorazione antica. Provo ritegno
a menzionare le sue nefande passioni in stupri e
infamie; allo stesso tempo non voglio, ricordandole,
aumentare la sventura di coloro ai quali non fu
possibile conservare integri i loro figli e le loro
mogli dal desiderio sfacciato di costui |
|